Θαλάσσιο πάρκο στην Άνδρο για την προστασία της μεσογειακής φώκιας

 

Μπροστά σε μια τεράστια πρόκληση να αναβαθμιστεί, τουριστικά, επιστημονικά, εμπορικά και επικοινωνιακά τα επόμενα χρόνια, βρίσκεται η Άνδρος!

Η θαλάσσια περιοχή μεταξύ της Γυάρου και των ακτών της,(όπου βρίσκονται και τα Γαυριονησια) αποτελεί καταφύγιο της μεγαλύτερης κοινότητας της μεσογειακής φώκιας monachus monachus. Είναι ίσως η πολυπληθέστερη  αποικία του είδους, παγκοσμίως!

Ήδη οικολογικές οργανώσεις με επί κεφαλης την  WWF, επεξεργάζονται ένα φιλόδοξο σχέδιο, προκειμένου όλο αυτό το «οικόπεδο» να μετατραπεί σε θαλάσσιο πάρκο, με δράσεις προστασίας άλλα και παρατήρησης όχι μόνο της φώκιας, άλλα και των υπολοίπων ζώων και φυτών που αναπτύσσονται αρμονικά στο περιβάλλον.

Όπως επισημαίνει ο εκ των υπευθύνων του προγράμματος, Σπύρος Κοτομάτας, «ακριβώς το γεγονός ότι το νησί και η γύρω περιοχή είναι ακατοίκητες επί δεκαετίες, επέτρεψε στη φύση να μείνει ανενόχλητη. Η εικόνα θυμίζει τις περιγραφές του Ομήρου για το πώς ήταν οι Κυκλάδες στα αρχαία χρόνια…»

Το ζητούμενο λοιπόν είναι να ανοίξει το αλλοτινό «νησί του διαβόλου» για επισκέπτες, αλλά κατά τέτοιον τρόπο, ώστε να διατηρείται τόσο ο ιστορικός χαρακτήρας του, όσο και το φυσικό κάλλος. Το εγχείρημα είναι περίπλοκο, όταν μάλιστα παραμένει ασαφές το νομικό πλαίσιο: Το 2001 η Γυάρος είχε ανακηρυχθεί ιστορικό μνημείο, γεγονός που συνεπάγεται την απαγόρευση κάθε οικοδομικής δραστηριότητας. Δέκα χρόνια μετά η απαγόρευση αυτή άρθηκε, αλλά μόνο μερικώς.

 Εν συνεχεία ένας επενδυτής εξέφρασε ενδιαφέρον για την κατασκευή ενός αιολικού πάρκου στην περιοχή.

Το έργο έλαβε την αρχική άδεια, ωστόσο δεν υλοποιείται μέχρι στιγμής. Πρόσθετες δυσκολίες προκαλεί το ότι, λόγω των στρατιωτικών ασκήσεων που γίνονταν παλαιότερα στην περιοχή, στο νησί βρίσκονται διάσπαρτα βλήματα που δεν έχουν εκραγεί.

Ηθαλάσσια προστατευόμενη περιοχήτης Γυάρου έχει διπλό στόχο! Να προστατέψει το θαλάσσιο περιβάλλον και ταυτόχρονα να συμβάλλει σε μια εναλλακτική και βιώσιμη οικονομία των κοντινότερων, σε αυτή,νησιών.

Η οικονομία και το βιοτικό επίπεδο της τοπικής κοινωνίας της Άνδρου και της Σύρου θα επηρεαστούν άμεσα από το μέλλον της Γυάρου και είναι ευθύνη της ομάδας του προγράμματος να προσδιορίσει  τον βαθμό της επιρροής των δράσεων του προγράμματος  απαντώντας σε δυο κρίσιμα ερωτήματα.

Πώς και πόσο θα επηρεάσει τις δύο αυτές οικονομίες η νέα θαλάσσια προστατευόμενη περιοχή; Το μοντέλο διαχείρισης που προτείνεται για τη Γυάρο βασίζεται στην οικοσυστηµική προσέγγιση και περιλαμβάνει τις αλληλεπιδράσεις όλων των ενδιαφερόμενων και εμπλεκόμενων ομάδων με το οικοσύστημα της περιοχής.

Για να παρακολουθηθούν και να καταγραφούν οι επιπτώσεις που θα έχουν ταδιαχειριστικά μέτραστην τοπική κοινωνία, και ειδικότερα στην οικονομία και το εισόδημα των κατοίκων της Άνδρου και της Σύρου, θα χρειαστεί να μελετηθούν βασικοί δείκτες που αποτυπώνουν αυτές τις επιπτώσεις.

Με απλά λόγια το νησί και οι ακτές του, βρίσκονται στο επίκεντρο επιστημονικής συζήτησης, που αφορά το μέλλον του και κατ επέκταση την νέα του «ταυτότητα» και εν τέλει την ευημερία του.

Πρόκειται μια τεράστια ευκαιρία που επιβάλλεται να διαχειρισθεί ανάλογα.

Στις όποιες εξελίξεις, η Άνδρος πρέπει να είναι παρούσα!

«Εν Άνδρω»