Θέλουμε να ζήσουμε στην Άνδρο. Μπορούμε όμως;

Ο παραλιακός δρόμος στο Γαύριο, Κυριακή πρωί, 7/11/26.

Του Γιώργου Δράκου

Χημικός (Μ.Sc.) Γενικός διευθυντής σε ελληνική χημική βιομηχανία.

Υπάρχουν άνθρωποι που γεννήθηκαν στην Άνδρο και δεν θέλουν να φύγουν. Νέοι που μεγάλωσαν εδώ, δημιούργησαν αναμνήσεις και ονειρεύτηκαν το μέλλον τους στον τόπο τους. Υπάρχουν οικογένειες που θα ήθελαν να μεγαλώσουν τα παιδιά τους κοντά στη φύση, μακριά από την πίεση της πόλης. Υπάρχουν κι εκείνοι που ζουν στην Αθήνα και βλέπουν την Άνδρο ως μια ευκαιρία για μια νέα αρχή, για μια διαφορετική, πιο ανθρώπινη καθημερινότητα.

ΒΑΣΙΚΑ ΕΡΩΤΗΜΑΤΑ

Όμως, όλοι έρχονται αντιμέτωποι με το ίδιο ερώτημα, αν δηλαδή μπορεί κάποιος να ζήσει πραγματικά στην Άνδρο. Όχι απλώς να την επισκεφθεί το καλοκαίρι, αλλά να εργαστεί, να δημιουργήσει, να μεγαλώσει τα παιδιά του και να αισθάνεται ασφαλής όλο τον χρόνο.

Ας σκεφτούμε έναν νέο που τελειώνει το σχολείο και φεύγει για σπουδές. Όταν έρθει η ώρα να επιστρέψει, τι τον περιμένει; Πόσες επαγγελματικές επιλογές έχει; Μήπως η επιστροφή σημαίνει ότι θα πρέπει να περιορίσει τα όνειρα και τις δυνατότητές του; Πολλοί νέοι εγκαταλείπουν τον τόπο τους, όχι επειδή δεν τον αγαπούν, αλλά επειδή δεν βλέπουν πώς μπορούν να χτίσουν το μέλλον τους στο νησί.

Από την άλλη πλευρά, μια οικογένεια στην Αθήνα μπορεί να ονειρεύεται μια νέα ζωή στην Άνδρο, να φαντάζεται τα παιδιά της να μεγαλώνουν κοντά στη φύση και σε μια πιο ανθρώπινη κοινωνία. Όμως, πριν κάνει το βήμα, πρέπει να απαντήσει σε δύσκολα ερωτήματα. Θα βρει προσιτή κατοικία; Θα έχει εργασία; Τι θα συμβεί αν ένα παιδί χρειαστεί άμεσα ιατρική φροντίδα; Θα υπάρχουν οι εκπαιδευτικές δυνατότητες που χρειάζεται; Στο σημείο αυτό πρέπει να ξεκαθαρίσουμε ότι η ομορφιά του νησιού είναι ένας σπουδαίος λόγος για να το επιλέξεις, αλλά δεν αρκεί για να οργανώσεις μια ολόκληρη ζωή.

Για τους ανθρώπους που ήδη κατοικούν στο νησί, η καθημερινότητα έχει τις δικές της αγωνίες. Η υγειονομική κάλυψη δεν μπορεί να είναι μια διοικητική εκκρεμότητα, αλλά ζήτημα ασφάλειας. Η παιδεία δεν πρέπει να περιορίζεται στην ύπαρξη και μόνο σχολικών κτιρίων, αλλά προϋποθέτει επαρκή στελέχωση και ίσες ευκαιρίες για όλα τα παιδιά. Οι συγκοινωνίες δεν είναι απλώς δρομολόγια, αλλά η σύνδεση του νησιού με την υγεία, την εργασία και την υπόλοιπη Ελλάδα. Η εργασία δεν μπορεί να εξαρτάται αποκλειστικά από την τουριστική περίοδο, αφήνοντας τους ανθρώπους να αναζητούν κάθε χρόνο την επόμενη επαγγελματική τους διέξοδο.

ΕΛΛΕΙΨΗ ΟΡΑΜΑΤΟΣ

Κατά την γνώμη μου όμως, υπάρχει ένα πρόβλημα βαθύτερο από όλα αυτά, που δύσκολα αποτυπώνεται σε αριθμούς, και δεν είναι άλλο από τη έλλειψη οράματος και ελπίδας. Η αίσθηση ότι οι δυσκολίες επαναλαμβάνονται, ότι οι ανάγκες παραμένουν γνωστές, αλλά δεν αντιμετωπίζονται με τη συνέπεια και τη μακροπρόθεσμη στρατηγική που απαιτούν. Ένας νέος δεν απογοητεύεται μόνο επειδή δεν βρίσκει δουλειά, αλλά και όταν δεν βλέπει κανέναν λόγο να πιστέψει ότι σε πέντε ή δέκα χρόνια τα πράγματα θα είναι καλύτερα.

Ως χημικός, έχω μάθει να αναζητώ τις αιτίες πίσω από τα αποτελέσματα και η πληθυσμιακή αποδυνάμωση ενός τόπου δεν είναι ένα ανεξήγητο φαινόμενο. Συνδέεται άμεσα με την απασχόληση, τη στέγαση, την υγεία, την εκπαίδευση και τις υποδομές. Όταν αυτές οι ανάγκες δεν καλύπτονται, η φυγή γίνεται σταδιακά αναγκαστική επιλογή. Δεν αρκεί, λοιπόν, να διαπιστώνουμε ότι οι νέοι φεύγουν, πρέπει να αναρωτηθούμε τι κάνουμε ώστε να έχουν λόγους να επιστρέψουν.

Η Άνδρος χρειάζεται ένα ολοκληρωμένο σχέδιο για το μέλλον της, ουσιαστική στήριξη των μόνιμων κατοίκων, κίνητρα για νέες οικογένειες και επαγγελματίες, καλύτερες υπηρεσίες υγείας και παιδείας, προσιτή κατοικία, αξιόπιστες συγκοινωνίες και περισσότερες ευκαιρίες εργασίας. Επίσης, χρειάζεται πρωτοβουλίες με συγκεκριμένους στόχους και διάρκεια, όχι μόνο διαπιστώσεις και υποσχέσεις που διαρκώς μετατίθενται στο μέλλον.

ΧΡΕΙΑΖΕΤΑΙ ΣΧΕΔΙΟ

Θα ήθελα να πω ότι δεν γράφω αυτές τις γραμμές επειδή δεν πιστεύω στην Άνδρο, αλλά ακριβώς επειδή πιστεύω στις δυνατότητές της και επειδή θεωρώ άδικο ένας τόσο όμορφος τόπος να δυσκολεύεται να προσφέρει στους ανθρώπους του τις βασικές προϋποθέσεις για μια αξιοπρεπή ζωή. Υπάρχουν άνθρωποι που ζητούν να μπορούν να μείνουν. Υπάρχουν νέοι που θέλουν να επιστρέψουν και οικογένειες που θα ήθελαν να ξεκινήσουν εδώ τη ζωή τους. Αυτό που χρειάζονται είναι ένα περιβάλλον που τους στηρίζει και ένα μέλλον που αξίζει να σχεδιάσουν. Οι Ανδριώτες χρειάζονται σήμερα μια ξεκάθαρη δέσμευση, ένα συγκεκριμένο και μακροπρόθεσμο σχέδιο για όσα τους απασχολούν με μετρήσιμους στόχους και χρονοδιάγραμμα υλοποίησης.

Πίσω από κάθε σπίτι που μένει κλειστό όλο τον χειμώνα, φανερώνεται μια Άνδρος που σιγά σιγά χάνει κάτι από την ψυχή της. Δεν θέλω να φτάσουμε μια μέρα να κοιτάμε τα χωριά μας και να αναρωτιόμαστε πού πήγαν οι άνθρωποι που τα κρατούσαν ζωντανά. Ονειρεύομαι να μπορούμε να πούμε στα παιδιά μας ότι δεν χρειάζεται να φύγουν για να έχουν μέλλον, ότι μπορούν να μείνουν, να δημιουργήσουν, να αγαπήσουν και να μεγαλώσουν τα δικά τους παιδιά στο νησί μας. Η Άνδρος δεν είναι απλώς ο τόπος από τον οποίο καταγόμαστε, είναι ο τόπος που θέλουμε να συνεχίσει να έχει ζωή και γι’ αυτό πρέπει να παλέψουμε σήμερα.

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ: Ο αρθρογράφος μας Γιώργος Δράκος κατάγεται από την Χώρα της Άνδρου όπου έχει και σπίτι. Είναι χημικός με εξειδίκευση στη χημική ανάλυση, τον ποιοτικό έλεγχο και την επιστήμη των υλικών. Κάτοχος δύο μεταπτυχιακών διπλωμάτων ειδίκευσης (ΕΚΠΑ & Πανεπιστήμιο Πατρών) με επαγγελματική εμπειρία άνω των δέκα ετών στη φαρμακοβιομηχανία και την βιομηχανία καλλυντικών. Γενικός Διευθυντής σε ελληνική εταιρεία καλυντικών, ενεργό μέλος της Ένωσης Ελλήνων Χημικών. Συμμετέχει σε επιστημονικά συνέδρια και αρθρογραφεί για θέματα χημείας, ασφάλειας προϊόντων, δημόσιας υγείας, φαρμάκων, τροφίμων και καλλυντικών. Τώρα και για θέματα της Άνδρου.