ΤΟ ΕΠΙΧΕΙΡΕΙΝ ΣΤΙΣ ΚΥΚΛΑΔΕΣ: «Είναι πιο εύκολο σήμερα να φτάσει κάποιος στη Σελήνη παρά να πάνε τα τυριά της Άνδρου στην Ηρακλειά!…»
Στη φωτογραφία πλοίο της ενδοκυκλαδικής άγονης γραμμής στο Γαύριο. Ελάχιστη η επικοινωνία της πλειοψηφίας των νησιών με την Σύρο. Από Άνδρο μια φορά την εβδομάδα με πλοίο που κάνει “άγονη γραμμή”. Άλλως δύο διαφορετικά πλοία που κάνουν διαφορετικές γραμμές. Και με τα υπόλοιπα νησιά άστα να πάνε 8 μήνες τον χρόνο. Κι άντα να πας τους υπόλοιπους 4. Τα παράπονα σας στο ανύπαρκτο υπουργείο Ναυτιλίας…
ΤΟ ΕΠΙΧΕΙΡΕΙΝ ΣΤΙΣ ΚΥΚΛΑΔΕΣ ΣΗΜΕΡΑ
Το Επιμελητήριο Κυκλάδων στα πλαίσια δημόσιας ακρόασης πραγματοποίησε στη Σύρο, την Παρασκευή 16 Οκτωβρίου 2026, στους εκπροσώπους της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής της ΕΕ τις μεγάλες προκλήσεις που αντιμετωπίζουν οι επιχειρήσεις και οι τοπικές κοινωνίες: (α) το αυξημένο κόστος του επιχειρείν, (β) τις δυσκολίες στις μεταφορές, (γ) τη διατήρηση της τοπικής παραγωγής, (δ) την πίεση στη γη και στους φυσικούς πόρους, καθώς και (ε) την ανάγκη για υποδομές και πολιτικές που να ανταποκρίνονται στις ιδιαίτερες συνθήκες κάθε νησιού. Να σημειώσουμε πως τονίσθηκε ιδιαίτερα η αδυναμία της μετακίνησης προς τη Σύρο από τα περισσότερα νησιά, καθώς και η απουσία της συνδεσιμότητας των νησιών μεταξύ τους.
Τι είπαν οι Κυκλαδίτες στους εκπρόσωπους της ΕΕ
Τις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν οι επιχειρήσεις στη διακίνηση των προϊόντων τους ανέδειξε ο Χάρης Τζαννής, δημοσιογράφος και επιχειρηματίας που δραστηριοποιείται στις Κυκλάδες, επισημαίνοντας χαρακτηριστικά: «Είναι πιο εύκολο σήμερα να φτάσει κάποιος στη Σελήνη παρά να πάνε τα τυριά της Άνδρου στην Ηρακλειά», συνοψίζοντας τις προϋποθέσεις για τη διατήρηση μιας ζωντανής οικονομίας στα νησιά.
Τη σχέση του τουρισμού με την πρωτογενή παραγωγή και την προστασία του κυκλαδίτικου τοπίου ανέδειξαν η Λήδα Νταφούλη, υπεύθυνη φιλοξενίας και εξαγωγών σε οινοποιείο στην Τήνο, και η Κατερίνα Μόσχου, τυροκόμος και κτηνοτρόφος από την Πάρο.
«Το ερώτημα δεν είναι αν ο τουρισμός και η παραγωγή μπορούν να συνυπάρξουν, αλλά με ποιους όρους μπορεί να συμβεί αυτό», σημείωσε η Λήδα Νταφούλη, η οποία συμμετείχε εξ αποστάσεως λόγω των καιρικών συνθηκών. Και από την πλευρά της, η Κατερίνα Μόσχου τόνισε την ανάγκη ουσιαστικής συνεργασίας μεταξύ των τοπικών παραγωγών και των ξενοδοχείων και επιχειρήσεων εστίασης, καθώς και χωροταξικού σχεδιασμού που θα προστατεύει την αγροτική γη και θα διασφαλίζει τη δυνατότητα συνέχισης της πρωτογενούς παραγωγής.
Στο αυξημένο κόστος λειτουργίας και διαβίωσης στις Κυκλάδες αναφέρθηκε ο Μαρίνος Σουράνης, συγγραφέας, σεφ, ιδιοκτήτης εστιατορίου στην Τήνο, επισημαίνοντας την ανάγκη φορολογικής αντιμετώπισης που να λαμβάνει υπόψη τις ιδιαιτερότητες των νησιωτικών περιοχών. Παράλληλα, υπογράμμισε τη σημασία της σύνδεσης οινοποιείων, τυροκομείων και αγροκτημάτων με τα εστιατόρια και τα ξενοδοχεία, ώστε να ενισχυθεί η τοπική παραγωγή και να δημιουργηθούν νέες δυνατότητες τουριστικής εμπειρίας.
Τις προκλήσεις για τη βιωσιμότητα των μικρών εμπορικών επιχειρήσεων ανέδειξε ο Κώστας Πρέκας, έμπορος παραδοσιακών προϊόντων από τη Σύρο, αναφερόμενος στον ρόλο του μπακάλη, του μανάβη, του ψαρά και του χασάπη στο τοπικό παραγωγικό και εμπορικό οικοσύστημα. Επισήμανε ότι οι μικρές επιχειρήσεις καλούνται να ανταποκριθούν σε υποχρεώσεις που συχνά δεν ανταποκρίνονται στις δυνατότητές τους, υπογραμμίζοντας την ανάγκη για προγράμματα και μέτρα προσαρμοσμένα στις πραγματικές συνθήκες της νησιωτικής οικονομίας.
Τη σύνδεση της διαχείρισης του νερού με το ενεργειακό κόστος και τη συνολική ανθεκτικότητα των νησιών ανέδειξε ο Βρασίδας Ζάβρας, σύμβουλος αειφόρου ανάπτυξης. Όπως σημείωσε, η ενεργειακή μετάβαση δεν αφορά μόνο την αντικατάσταση των ορυκτών καυσίμων από ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, αλλά και την ενίσχυση της δυνατότητας των νησιών να διαχειρίζονται αποτελεσματικά το νερό και τις υποδομές τους. Η εποχικότητα, οι υδάτινοι πόροι και οι αποστάσεις, υπογράμμισε, πρέπει να αποτελούν βασικές παραμέτρους κάθε σχεδιασμού, ώστε οι υποδομές να εξυπηρετούν τις ανάγκες των νησιών καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους.
Τι απάντησαν οι εκπρόσωποι της ΕΕ
Ο εισηγητής της ΕΟΚΕ Stéphane Bijoux, αναφερόμενος στην εμπειρία της ακρόασης, σημείωσε ότι οι δυσκολίες που αντιμετωπίζουν οι νησιώτες δεν είναι πάντοτε εύκολο να γίνουν αντιληπτές από όσους δεν τις βιώνουν καθημερινά. Έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στη δυνατότητα των νέων να βρίσκουν προσιτή κατοικία, στην ανάδειξη της τοπικής γαστρονομίας, καθώς και στα ζητήματα της ενέργειας και του νερού.
Και κατέληξε: «Μπορείτε να βασιστείτε σε εμάς, θέλουμε να μεταφέρουμε τη φωνή σας στις Βρυξέλλες», ανέφερε, συνοψίζοντας το μήνυμα των συμμετεχόντων στη φράση: «Δεν ζητάτε ελεημοσύνες, αλλά πράξεις για ανθρώπους με αξιοπρέπεια».
Η Πρόεδρος της ΕΟΚΕ Elena Calistru επισήμανε ότι οι δυσκολίες πρόσβασης στα νησιά αποτελούν από μόνες τους μια έμπρακτη υπενθύμιση των προβλημάτων συνδεσιμότητας. Τόνισε, παράλληλα, ότι τα νησιά δεν είναι μόνο τουριστικοί προορισμοί, αλλά συμβάλλουν ουσιαστικά στην ευρωπαϊκή οικονομία και χρειάζονται πολιτικές που θα ανταποκρίνονται στις ανάγκες των κατοίκων και των επιχειρήσεών τους.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στο δικαίωμα παραμονής στα νησιά (Right to Stay), υπογραμμίζοντας ότι οι νέοι πρέπει να μπορούν να επιλέγουν να ζουν στον τόπο τους, έχοντας πραγματικές προοπτικές εργασίας, κατοικίας και δημιουργίας.