Η Δανάη από την Άνδρο γράφει για τον Δομήνικο Θεοτοκόπουλο από την Κρήτη…
Την Παρασκευή 23 Ιουνίου 2023 μέσα στην παραζάλη των εκλογών και στην είσοδο του μεγάλου ελληνικού καλοκαιριού, στον χώρο του Παιδικού Μουσείου Αθηνών στην κατάμεστη αίθουσα παρουσιάστηκε το βιβλίο παιδικής λογοτεχνίας “Ο Δομήνικος από την Κρήτη” της εξ Άνδρου καταγόμενης αρχαιολόγου Δανάης Μπασαντή.
Το βιβλίο – από τις εκδόσεις “24 Γράμματα” – αποτέλεσε αρχικά την πτυχιακή εργασία της Δανάης στο ΕΚΠΑ. Χρόνια μετά με την ενασχόληση της Δανάης ως εθελόντριας στα προγράμματα του Παιδικού Μουσείου της Αθήνας, μετουσίωσε την εργασία της με παραμύθι. Πως ξεκίνησε την μοναδική διαδρομή του από τον Χάνδακα (Candia) της Κρήτης ο Δομήνικος Θεοτοκόπουλος, που περνώντας από Βενετία, Ρώμη κατέληξε να γίνει στο Τολέδο ο οικουμενικός Ελ Γκρέκο. Εκείνη η πρώτη διαδρομή των 27 χρόνων και της ελληνικής-κρητικής παιδείας τον καθόρισε προσωπικά και καλλιτεχνικά και χάραξε το έργο του. Ο Έλληνας και κρητικός ζωγράφος υπέγραφε μέχρι το τέλος της ζωής του το οικουμενικό έργο του με την ανεξίτηλη υπογραφή του “Δομήνικος Θεοτοκόπουλος ο Κρής εποίει”
Η Δανάη ένοιωσε την ανάγκη ως αρχαιολόγος να ενσκήψει στην μελέτη της ιδιότυπης βυζαντινής τεχνοτροπίας και της ιδιαιτερότητας των πρώτων διασωζόμενων εικόνων του Δομήνικου Θεότοκόπουλου με αναφορά την “Προσκύνηση των μάγων”, που βρίσκεται στο μουσείο Μπενάκη της Αθήνας. Με αφετηρία τον πίνακα αυτόν του Θεοτοκόπουλου ο παππούς Θεόφιλος από το Ηράκλειο αφηγείται στον Σήφη, τον εγγονό του, τη ζωή ενός εκ των κορυφαίων ζωγράφων του κόσμου που υπήρξε συμπατριώτης τους. Οι αρχικές αναζητήσεις και αγωνίες του καλλιτέχνη και τα έργα του στο Χάνδακα, η πρώτη καταξίωση από τους “μαέστρους” του νησιού και η εσπευσμένη φυγή του για να αποφύγη τον κίνδυνο που δημιούργησε η επιτυχία του, αποτυπώνονται στο έργο της Δανάης.
Το βιβλίο με την εικονογράφηση της τελειοφοιτού της Σχολής Καλών Τεχνών Κατερίνας Ζάκκας παίρνει σχήμα και χρώμα. Αποτύπωνει πρόσωπα και καταστάσεις, με εικόνες που δίνουν την απεικόνιση των δρώμενων της μοναδικής εκείνης εποχής. Η ζωή του Δομήνικου Θεοτοκόπουλου στην Κρήτη τα πρώτα 27 χρόνια πριν απλώσει την τέχνη του και γίνει ο Ελ Γκρέκο της οικουμένης…
Η εκδήλωση έλαβε χώρα στον κατάμεστο χώρο του παιδικού μουσείου, που συστεγάζεται με το Ωδείο Αθηνών, ανάμεσα στη λεωφόρο Βασιλέως Κωνσταντίνου και της οδού Ρηγίλλης. Στην εκδήλωση μια σειρά ομιλητών μίλησαν για το βιβλίο και τη Δανάη.
Την εκδήλωση συνδιοργάνωσαν οι εκδόσεις 24 Γράμματα, το Παιδικό Μουσείο της Αθήνας, το MDA Hellas, ο ΟΠΑΝΔΑ του Δήμου Αθηναίων και το Lexikopoleio.
Μίλησαν κατά σειρά η ιδρύτρια του Ελληνικού Παιδικού Μουσείου, Σοφία Ρωκ Μελά, Εύη Κατσοπούλου, πρόεδρος του Λυκείου Ελληνίδων Ραφήνας, Μαρλέν Μούλιου, επίκουρος καθηγήτρια μουσειολογίας ΕΚΠΑ. Την εκδήλωση χαιρέτισε ο δήμαρχος Ραφήνας Βαγγέλης Μπουρνούς.
Ο δήμαρχος Ραφήνας Β. Μπουρνούς ξεφυλλίζει με ενδιαφέρον το βιβλίο της Δανάης Μπασαντή…
Μια από τις πιο ωραίες στιγμές της βραδιάς ήταν όταν η Δανάη – μετά τις ομιλίες και τους χαιρετισμούς – ανέλαβε με ζωντάνια να παρουσιάσει στα παιδιά με εικόνες του Χάνδακα, από το κάστρο στο λιμάνι μέχρι την πλατεία Αγίου Μάρκου (Σιτηρών), με ένα λαούτο που ακούγεται από μακριά κι όσο πλησιάζουν στο παλάτι του Δούκα ακούγεται ευκρινέστερα. Και κάπου εκεί μπαίνει στην εκδήλωση η κρητική μουσική…
Ο λυράρης και τραγουδιστής Μανώλης Μπουρλάκης και ο λαουτιέρης Κώστας Τρίγκας έπαιξαν αρχικά τον Ερωτόκριτο. Ποιητικό έργο γραμμένο στην εποχή του Δομήνικου Θεοτοκόπουλου. Η κρητική μουσική έδωσε χρώμα και συναίσθημα στην εκδήλωση.
Ακολούθησε το μοναδικό κρητικό της νοσταλγίας και της θάλασσας “Μεσοπέλαγα αρμενίζω” του Κώστα Μπουντάκη, που συγκινεί κάθε θαλασσινό και νησιώτη. Και μιλά για την Κρήτη που υπήρξε η παντοτινή αναφορά του Δομήνικου Θεοτοκόπουλου…
Οι δύο καλλιτέχνες συγκινούν μέχρι δακρύων το ακροατήριο με το τραγούδι τους…
Η Δανάη με τις δύο καθηγήτριες της στο ΕΚΠΑ, που την τίμησαν με την παρουσία τους. Αριστερά η Μαρία Κωνσταντουδάκη, καθηγήτρια μεταβυζαντινής αρχαιολογίας και Μαρλέν Μούλιου, επίκουρος καθηγήτρια μουσειολογίας.
Στην αρχή και στο τέλος της εκδήλωσης η Δανάη Μπασαντή υπέγραψε αφιερώσεις στα ΄δεκάδες βιβλία που πωλήθηκαν στην εκδήλωση. Στη φωτογραφία η Δανάη υπογράφει βιβλίο της για την Τζούλια Σταυρίδου, πρόεδρος της ΑΜΚΕ “Φύλακες Άγγελοι” για παιδιά με ειδικές ανάγκες.
“ΕΝ ΑΝΔΡΩ”