ΑΚΤΟΠΛΟΪΑ: Ανοικτή επιστολή του Κυριάκου Θωμά προς τον πρωθυπουργό
Για τη διαφύλαξη του δημόσιου συμφέροντος στην ελληνική ακτοπλοΐα
Προς Τον Πρωθυπουργό της Ελληνικής Δημοκρατίας κ. Κυριάκο Μητσοτάκη
Αξιότιμε κ. Πρωθυπουργέ,
Σας απευθύνω την παρούσα επιστολή ως οικονομολόγος, αλλά κυρίως ως κάτοικος της Άνδρου που βιώνει καθημερινά τη σημασία της ακτοπλοϊκής σύνδεσης για τη ζωή των νησιών μας.
Οι εξελίξεις που παρακολουθούμε το τελευταίο διάστημα στην ελληνική ακτοπλοΐα δημιουργούν εύλογους προβληματισμούς. Εκ πρώτης όψεως πρόκειται για μια έντονη επιχειρηματική αντιπαράθεση μεταξύ ακτοπλοϊκών εταιρειών. Στην πραγματικότητα, όμως, το ζήτημα υπερβαίνει τα όρια της αγοράς και αγγίζει το δημόσιο συμφέρον.
Η οικονομική θεωρία αναγνωρίζει τον ανταγωνισμό ως έναν από τους βασικότερους μηχανισμούς λειτουργίας της αγοράς. Όταν λειτουργεί υγιώς, οδηγεί τις επιχειρήσεις στη βελτίωση των υπηρεσιών τους, στην καινοτομία, στη δημιουργία περισσότερων επιλογών και σε καλύτερες συνθήκες για τον καταναλωτή.
Η οικονομική επιστήμη, όμως, μας διδάσκει ότι οι συνέπειες ενός ανταγωνισμού δεν πρέπει να αξιολογούνται μόνο με βάση τα άμεσα αποτελέσματά του, αλλά και με βάση τις μακροχρόνιες επιπτώσεις του.
Η διάκριση αυτή αποκτά ιδιαίτερη σημασία στην ακτοπλοΐα. Η ακτοπλοΐα δεν αποτελεί μια οποιαδήποτε επιχειρηματική δραστηριότητα. Είναι κρίσιμη δημόσια υποδομή για τη νησιωτική Ελλάδα, καθώς εξασφαλίζει τη σύνδεση των νησιών με την ηπειρωτική χώρα, στηρίζει την οικονομία, τον τουρισμό, την πρόσβαση στην υγεία και την εκπαίδευση και συμβάλλει καθοριστικά στην κοινωνική συνοχή.
Ένας υγιής ανταγωνισμός μπορεί να λειτουργήσει προς όφελος του επιβάτη. Περισσότερα δρομολόγια, καλύτερες υπηρεσίες, σύγχρονα πλοία, ανταγωνιστικότεροι ναύλοι και περισσότερες επιλογές αποτελούν θετικές συνέπειες μιας σωστής επιχειρηματικής αντιπαράθεσης.
Υπάρχει όμως ένα σημείο πέρα από το οποίο ο ανταγωνισμός μπορεί να μετατραπεί σε οικονομική σύγκρουση με αρνητικές συνέπειες για την ίδια την αγορά.
Όταν η επιδίωξη δεν είναι πλέον η καλύτερη εξυπηρέτηση του επιβάτη αλλά η οικονομική εξουθένωση του ανταγωνιστή, δημιουργούνται συνθήκες που μακροχρόνια μπορεί να αποδειχθούν επιζήμιες. Βραχυπρόθεσμα, ο πολίτης μπορεί να φαίνεται ωφελημένος από χαμηλότερες τιμές και περισσότερες επιλογές. Μακροπρόθεσμα, όμως, μια παρατεταμένη οικονομική πίεση μπορεί να οδηγήσει σε αποχώρηση επιχειρήσεων, σε συγκέντρωση της αγοράς σε λιγότερους παρόχους και τελικά σε περιορισμό του πραγματικού ανταγωνισμού.
Η εμπειρία πολλών αγορών έχει δείξει ότι όταν μειώνεται ο ανταγωνισμός, ο τελικός ζημιωμένος είναι ο καταναλωτής, καθώς περιορίζονται οι επιλογές και αυξάνεται η εξάρτηση από λίγους παρόχους.
Παράλληλα, η έντονη πίεση για συνεχή μείωση του κόστους δημιουργεί έναν ακόμη σημαντικό προβληματισμό. Η ασφάλεια δεν μπορεί ποτέ να αποτελέσει στοιχείο ανταγωνισμού ή πεδίο οικονομικών συμβιβασμών.
Η συντήρηση των πλοίων, η επάρκεια και η εκπαίδευση των πληρωμάτων, η τήρηση των κανόνων ασφαλείας και η ασφαλής λειτουργία των λιμένων αποτελούν αδιαπραγμάτευτες υποχρεώσεις απέναντι στους επιβάτες, στους εργαζόμενους και στην κοινωνία.
Για τον λόγο αυτό, ο ρόλος της Πολιτείας είναι καθοριστικός. Το κράτος δεν καλείται να επιλέξει νικητές και ηττημένους μεταξύ των επιχειρήσεων. Οφείλει να διασφαλίζει ότι ο ανταγωνισμός διεξάγεται με ίσους όρους, ότι εφαρμόζονται οι κανόνες της αγοράς, ότι προστατεύεται η ασφάλεια και ότι αποτρέπονται συνθήκες που μπορεί να οδηγήσουν σε υπερβολική συγκέντρωση της αγοράς.
Η ακτοπλοΐα δεν είναι μόνο αγορά. Είναι υπηρεσία ζωτικής σημασίας για τη νησιωτική Ελλάδα.
Η έννοια της νησιωτικότητας δεν αποτελεί απλώς μια γεωγραφική ιδιαιτερότητα, αλλά μια θεσμικά αναγνωρισμένη πραγματικότητα με ιδιαίτερη οικονομική, κοινωνική και εθνική σημασία. Η Πολιτεία οφείλει να λαμβάνει υπόψη τις ιδιαίτερες συνθήκες που αντιμετωπίζουν τα νησιά, καθώς η απόσταση, η εξάρτηση από τις θαλάσσιες μεταφορές και η περιορισμένη πρόσβαση σε βασικές υπηρεσίες δημιουργούν διαφορετικές ανάγκες σε σχέση με την ηπειρωτική χώρα. Η διασφάλιση της ισότιμης συμμετοχής των νησιωτών στην οικονομική και κοινωνική ζωή της χώρας αποτελεί βασική υποχρέωση μιας σύγχρονης Πολιτείας.
Για ένα νησί όπως η Άνδρος, αλλά και για κάθε ελληνικό νησί, η αξιόπιστη και ασφαλής σύνδεση με την ηπειρωτική χώρα αποτελεί προϋπόθεση ανάπτυξης, κοινωνικής συνοχής και ισότιμης συμμετοχής στην εθνική ζωή.
Αξιότιμε κ. Πρωθυπουργέ,
Γνωρίζω τη σημασία που αποδίδετε στη νησιωτικότητα και στην περιφερειακή ανάπτυξη. Εκτιμώ, όμως, ότι οι σημερινές εξελίξεις καθιστούν αναγκαία την ενεργό παρέμβαση της Πολιτείας, ώστε να προστατευθεί εγκαίρως το δημόσιο συμφέρον.
Για τον λόγο αυτό, εκτιμώ ότι η Πολιτεία οφείλει να προχωρήσει στις ακόλουθες παρεμβάσεις:
Να διασφαλιστεί η απόλυτη ασφάλεια στη λειτουργία του λιμένα Ραφήνας, καθώς και όλων των λιμένων που εξυπηρετούν τη νησιωτική Ελλάδα, ώστε καμία επιχειρηματική πίεση να μην επηρεάζει την ασφαλή διακίνηση επιβατών και πλοίων.
Να προστατευθεί ένας πραγματικά υγιής και μακροχρόνιος ανταγωνισμός στην ελληνική ακτοπλοΐα, αποτρέποντας τη δημιουργία συνθηκών υπερβολικής συγκέντρωσης ή μονοπωλιακής κυριαρχίας που τελικά λειτουργούν εις βάρος των πολιτών και των νησιών.
Να εξασφαλιστεί ασφαλής, αξιόπιστη και ποιοτική ακτοπλοϊκή σύνδεση των νησιών δώδεκα μήνες τον χρόνο, καθώς οι ανάγκες των νησιωτών δεν είναι εποχικές και δεν μπορούν να εξαρτώνται αποκλειστικά από την τουριστική περίοδο.
Να συνεχίσει η Πολιτεία να αντιμετωπίζει την ακτοπλοΐα ως στρατηγική δημόσια υποδομή εθνικής σημασίας και όχι αποκλειστικά ως έναν ακόμη τομέα επιχειρηματικής δραστηριότητας.
Τα ελληνικά νησιά δεν αποτελούν μόνο σημαντικό αναπτυξιακό πλεονέκτημα της χώρας. Αποτελούν τα θαλάσσια σύνορα της Ελλάδας και ταυτόχρονα το νοτιοανατολικό σύνορο της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Η στήριξη της νησιωτικότητας δεν είναι μόνο ζήτημα οικονομικής πολιτικής. Είναι ζήτημα εθνικής συνοχής, ασφάλειας και στρατηγικής ευθύνης.
Οι νησιώτες αξίζουν τη βεβαιότητα ότι η Πολιτεία θα προστατεύει διαχρονικά το δημόσιο συμφέρον, εξασφαλίζοντας ασφαλείς μεταφορές, υγιή ανταγωνισμό και αξιόπιστη ακτοπλοϊκή σύνδεση.
Ο πραγματικός νικητής δεν πρέπει να είναι μία ή άλλη επιχειρηματική πλευρά. Πρέπει να είναι ο πολίτης, ο νησιώτης και ο ταξιδιώτης.
Με εκτίμηση,
Κυριάκος Θωμάς
Οικονομολόγος, Κάτοικος Άνδρου, πρώην Δήμαρχος, πρώην Πρόεδρος Δημοτικού Συμβουλίου Άνδρου, Δημοτικός Σύμβουλος Δήμου Άνδρου
Κύριε Θωμά, εφόσον στείλατε επιστολή στον κύριο Πρωθυπουργό, όπως λέτε, μήπως θα φτιαχτούν και τα προβλήματα και η ανεπάρκεια του λιμανιού στο Γαύριο, που με αέρα είναι κατάλληλο μόνο για ένα πλοίο, καθώς και η είσοδος-έξοδος από το λιμάνι με τον στενό αυτό δρόμο; Ή μήπως μόνο το καρτέλ της Ραφήνας είναι το πρόβλημα;
Τα παράπονά σας στον δήμαρχο κύριε Βασίλη. Υπάρχει δήμαρχος που είναι πρόεδρος και του Λιμενικού Ταμείου Άνδρου. Πως και δεν το ξέρετε; Εσείς είστε μόνιμος στο λιμάνι του Γαυρίου. Μόνο αυτό βρήκατε να πείτε; Χωρά το λιμάνι δύο πλοία; Μόνο η είσοδο σας μάρανε; Σε όλα τα λιμάνια του κόσμου ένα πλοίο την φορά μπαίνει ή βγαίνει. Είδατε τι έγινε στη Σούδα;
Προσπαθώ να καταλάβω τι ζητάει από τον Προθυπουργό! Ρε Θωμά πας καλά ή απλά έγραψες κάτι για να πεις ότι έκανες κάτι? Δε βγάζεις νόημα, sorry!
Μήπως ο ρόλος του δημοσίου συμφέροντος στην διασφάλιση της ακτοπλοΐας των νησιών είναι ξένες γλώσσες για εσάς; Ή, δεν υπάρχει αυτός ο ρόλος; Γιατί αν δεν υπάρχει ο ρόλος του κράτους στη διασφάλιση της ακτοπλοΐας τότε αφήστε τα νησιά στην τύχη τους. Δεν τα χρειάζεστε. Καταργήστε και το ΣΑΣ και το υπουργείο Ναυτιλίας. Και μπράβο σας. Ευτυχώς όμως που από ξένες γλώσσες ξέρετε και το sorry.
Καλημερα σας,
Λιγη σοβαροτητα επιβαλλεται επιτελους. Αρκετα 3 μηνες να ασχολειται το νησί με το μοναδικο του θεμα.
Αν κάποιος δει τις πραγματικές πληρότητες των πλοίων που έρχονται Άνδρο θα καταλάβει την πραγματικότητα.
Είμαστε Τέλη Ιουλίου με ελάχιστες πληρότητες πλην ΣΚ. Επομένως ο ανταγωνισμός λειτουργεί κατά όλων.
Παρασκευή με 5 πρωινά δρομολόγια από Ραφήνα.
Μην τους το γράφεις και τους στεναχωρείς. Άστους να ζουν τον μύθο τους αγαπητέ SONAR.
Διαβάσαμε ένα πολύ ωραίο κείμενο ΑΙ, με την εντολή υπέρ συγκεκριμένης εταιρείας του γκρέμνου.
Αυτά.
Το κείμενο είναι ενυπόγραφο. Αποτελεί ανάπτυξη προηγούμενου άρθρου του ιδίου αρθρογράφου με τίτλο “ΑΚΤΟΠΛΟΪΑ: Ανταγωνισμός ή πόλεμος μέχρις εσχάτων”, που ανεβάσαμε νωρίτερα. Φυσικά και δεν το πήρατε είδηση. Και φυσικά δεν είναι ΑΙ. Υπάρχουν στο νησί μορφωμένοι άνθρωποι. Δεν είναι όλοι υποπράκτορες, παραφραστές και αντιγραφείς, ούτε κατοικούν σε βάρκες στο Γαύριο σχολιάζοντες παριστάνοντας τους Γαυριώτες και τους Ανδριώτες.
Η αντικειμενική δημοσιογραφία εξετάζει την ουσία της πληροφορίας και όχι αν ο πληροφοριοδότης είναι στο Γαύριο ή στην Αλάσκα, αν κατοικεί σε βάρκα ή σε βίλα. Το κείμενο ο εκλεκτός σου το έκανε copy paste από AI. Το ότι είναι ενυπόγραφο δεν λέει κάτι. Και οι μαιμουδιες που πουλάνε οι πλανόδιοι ενυπόγραφες είναι.
Παρά το γεγονός ότι έχω δε μεγάλη εκτίμηση τον Κύριο Θωμά, είναι ίσως η πρώτη φορά που διαφωνώ μαζί του.
Δηλαδή τι θέλει να πράξει ο Πρωθυπουργός; Να απαγορέψει στη Sea Jets να μπει στη γραμμή για να μην θιγούν τα συμφέροντα των αδερφών Στεφάνου και του Παναγιωτάκη;
Αφού η Sea Jets δήλωσε ότι θα έχει πλοίο στη γραμμή όλο τον χρόνο, όπως γράφει και το Εν Άνδρω.
Ποίο λοιπόν είναι το πρόβλημα; Δεν έρχεται για αρπαχτή, ήρθε για να μείνει στη γραμμή.
Μέχρι πριν μερικά χρόνια οι Ανδριώτες γκρίνιαζαν γιατί το χειμώνα είχαμε μόνο ένα βαπόρι. Μετά τα δύο τους φαίνονταν λίγα και φώναζαν και για τα καλοκαιρινά δρομολόγια ότι έχουν μεγάλη χρονική απόσταση τα πρωινά από τα απογευματινά.
Τώρα που έχουμε πλοία πολύ συχνά πάλι κάτι βρήκε να πει ο Κύριος Θωμάς.
Έτσι είναι η ελεύθερη αγορά.
Πραγματικά δεν περίμενα από ένα τόσο σοβαρό κύριο και επιστήμονα να γράψει αυτήν την επιστολή.
Αφού έχετε σε εκτίμηση τον κ. Θωμά γιατί τον παρερμηνεύετε; Πλοία έχουμε. Επισκέπτες όμως παρά τα πλοία και τις εκπτώσεις ΔΕΝ ΕΧΟΥΜΕ. Έχετε κάτι να πείτε επ΄αυτού εσείς που είστε λάτρης του ανταγωνισμού;
Κύριε Μπασαντή σε καμία περίπτωση δεν παρερμηνευω τον Κύριο Θωμά. Απλώς διαφωνώ ριζικά και κάθετα με την άποψη του.
Ως Ανδριώτες “καίγεστε” μήπως και τυχόν ζημιωθούν τα συμφέροντα των αδερφών Στεφάνου.
Τι σας ενοχλεί εσάς και τον Κύριο Θωμά, εάν τα πλοία δεν έχουν πληρότητα;
Από την τσέπη σας πληρώνετε τα καύσιμα;
Απλά ισχύει αυτό που έγραψα παραπάνω. Και εν τέλει εάν οι αδελφοί Στεφάνου ήθελαν να βοηθήσουν τους συμπατριώτες τους, ας μείωναν το εισιτήριο ατομικό και ΙΧ για τους ΜΌΝΙΜΟΥΣ κατοίκους Άνδρου.
Νισάφι πια με αυτόν τον τοπικισμό.
Συγγνώμη τώρα, αυτή είναι επιστολή για τον Πρωθυπουργό; Ελεύθερη αγορά έχουμε. Δηλαδή τί του λες; Ότι δεν αποφάσισε ορθώς το υπουργείο του; Ο επιβάτης είδε ή δεν είδε μείωση τιμών; Υπάρχουν επιβάτες φέτος που δεν βρίσκουν εισιτήρια; Που μείναν έξω; Υπάρχουν επιβάτες φέτος που αφήνουν τα αυτοκίνητα στην Ραφήνα λόγω κόστους; Έφαγαν τα μούτρα τους οι κόκκινοι με την καταγγελία στην επιτροπή ανταγωνισμού, τί διαφορετικό περιμένεις εσύ τώρα από τον Πρωθυπουργό λίγο πριν αρχίσουν οι επιστροφές των εκδρομέων; Να κάνει τι;
Έχεις στοιχεία για τα όσα αναγράφεις στην επιστολή περί ασφαλείας, επερχόμενου μονοπωλίου κλπ; Έχεις ιδέα που μπορείς να μπλέξεις με αυτήν την κακόβουλη επιστολή; Διότι ακόμα και αν δεν γράφεις όνομα ή εταιρεία είναι πασιφανές ποια εταιρεία φωτογραφίζεις.
Σε ότι αφορά τον ανταγωνισμό μεταξύ των ακτοπλοϊκών εταιρειών, ας το ρυθμίσουν με βάση τους κανόνες και νομοθεσία που έχει ορίσει ή θα ορίσει η Κυβέρνηση. Όμως; οι επιβάτες έχουν δικαίωμα να μπορούν να έχουν ενεργό αντικειμενικό λόγο στις ακτοπλοϊκές συγκοινωνίες. Οπότε στην έννοια (και λειτουργία) της ακτοπλοϊκής δραστηριότητας τα εμπλεκόμενα μέρη είναι τρία: Κυβέρνηση; ναυτιλιακές εταιρείες και επιβατηγο κοινό.
Super Star έτος ναυπήγησης 1974, ούτε 53 ετών δεν είναι, του κάνανε….αρθροπλαστική σε όλο το εσωτερικό και εξωτερικό κουφάρι και καλοτάξιδο να είναι……και η Μεγαλόχαρη μαζί σας και μαζί μας!!!
Στα εγκαίνια ας έρθει και ο Κικίλιας….
Επιτέλους να βγει κάποιος μπροστά και εκτός Άνδρου ! Μπράβο κύριε Θωμά . Φτάνει βεβαίως η επιστολή να βρει ευήκοα ώτα..
I agree 100%. Fair competition without sacrificing safety and public welfare is a winning formula for all.