ΕΝΑΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝ ΔΙΑΛΟΓΟΣ: Περί αγοράς κι ανταγωνισμού σε δρομολόγια, λιμάνια κι… αγκυροβόλια!…

Μια Ραφήνα φουλαρισμένη πλοία. Ο ανταγωνισμός στα λιμάνια, που λέγαμε…

Νοιώθουμε ιδιαίτερα ικανοποιημένοι που έχουμε τόσους πολλούς και συχνά και τόσο εύστοχους, αναλυτικούς και διεισδυτικούς αναγνώστες. Αυτοί είναι που με σχόλια, άρθρα, ρεπορτάζ, επισημάνσεις, παρατηρήσεις, δίνουν σχήμα και περιεχόμενο στο ΕΝ ΑΝΔΡΩ. Το κάνουν να ξεχωρίζει από σχεδόν όλα τα τοπικά μέσα των Κυκλάδων και αναγκάζουν αρμόδιους, αναρμόδιους, κυβερνητικούς, αντικυβερνητικούς, δημοτικούς, οικονομικούς και κοινωνικούς παράγοντες να στρέφουν την προσοχή τους στην κοινωνία της Άνδρου, της Ραφήνας και των γύρω νησιών των Κυκλάδων που μάς παρακολουθεί.

Μπορεί το ΕΝ ΑΝΔΡΩ κι ο διαχειριστής του να διαμόρφωσαν ένα ξεχωριστό βήμα πληροφόρησης, επικοινωνίας, γνώσης, όμως χωρίς την συνδρομή τους όλα αυτά θα ήταν λίγο περιθωριακά, λίγο ελιτίστικα, λίγο ιδιαίτερα. Η παρουσία τους και η θεματογραφία τους άνοιξε τους ορίζοντες της ιστοσελίδας, της Άνδρου και των γύρω περιοχών που μάς ακολουθούν. Και μάς ακολουθούν πολλοί, πάρα πολλοί, τόσοι που αναγκαστήκαμε να αλλάξουμε το σάιτ και δώσαμε την ευκαιρία με τον διαρκώς διερευνώμενο σχολιασμό του να γίνει το ΒΗΜΑ αυτό και πάλι άξονας αναφοράς όλων σας.

Το άρθρο μας «Περί “ανταγωνισμού” και πράσινα άλογα» αποδείχθηκε ευθύβολο, σκληρό, ειλικρινές κι λίαν επίκαιρο. Το διάβασαν κυβερνητικοί, αντικυβερνητικοί, δημοτικοί, αυτοδιοικητικοί, οικονομικοί και κοινωνικοί παράγοντες. Λάβαμε πολλά τηλεφωνήματα και γράφτηκαν δεκάδες σχόλια στο facebook, αλλά και στο ίδιο το σάιτ. ,Ο διάλογος που άνοιξε (που ανοίξαμε και συμμετείχαμε κι εμείς) ανέδειξε προβλήματα, παθογένειες, δυνατότητες και αδυναμίες.

Λάβαμε ακόμα και ένα εξαιρετικό άρθρο του π. Δημάρχου, π. Προέδρου ΔΣ Άνδρου και νυν δημοτικού συμβούλου Κυριάκου Θωμά σχετικού με το θέμα, το οποίο δημοσιεύσαμε. Και χτες με ιδιαίτερη έκπληξη διαβάσαμε ένα λίαν εντυπωσιακό και αρκετά μακροσκελές σχόλιο-άρθρο ανώνυμου αναγνώστη με την υπογραφή «Οικονομολόγος κατά τύχη» το οποίο και αναρτήσαμε μετ’ επαίνων. Και απαντήσαμε σε δύο σημεία του που συνυπογράψαμε ενθέρμως.

Θέλοντας να του δώσουμε όμως μεγαλύτερη έκταση από αυτή ενός απλού σχολίου κρίναμε σκόπιμο να το αναρτήσουμε ως άρθρο υπό τύπο διαλόγου μαζί με την απάντηση-μας ώστε να το διαβάσουν όσο το δυνατόν περισσότεροι. Διαβάστε το λοιπόν και κρίνετε την ποιότητα του διαλόγου στην οποία συνεισφέρουν πλέον σημαντικά και οι αναγνώστες μας.

ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ ΚΑΤΑ ΤΥΧΗ

Ως ταπεινός οικονομολόγος, θεωρώ ότι η έννοια του ανταγωνισμού δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται φοβικά, αλλά θεσμικά και ορθολογικά. Ο τέλειος ανταγωνισμός στην πράξη σπάνια υπάρχει, ιδιαίτερα σε αγορές όπως η ακτοπλοΐα, όπου υπάρχουν υψηλά πάγια κόστη, περιορισμένες λιμενικές υποδομές, εποχικότητα και ανάγκη συνεχούς εξυπηρέτησης των νησιών. Παρ’ όλα αυτά, ακόμη και ο ατελής ανταγωνισμός είναι σαφώς προτιμότερος από μια αγορά με λίγους παίκτες που δεν πιέζονται ουσιαστικά στις τιμές και στην ποιότητα.

Το βασικό οικονομικό δεδομένο είναι απλό: όταν υπάρχουν περισσότεροι πάροχοι, ο καταναλωτής αποκτά επιλογές. Και όταν ο καταναλωτής έχει επιλογές, οι εταιρείες αναγκάζονται να προσφέρουν καλύτερες τιμές, προσφορές, καλύτερα δρομολόγια και βελτιωμένες υπηρεσίες. Αυτό δεν είναι ιδεολογική θέση· είναι βασική αρχή της μικροοικονομικής θεωρίας και της πολιτικής ανταγωνισμού. Αντίθετα, όταν η αγορά λειτουργεί με λίγους παίκτες, ο καταναλωτής έχει μικρότερη διαπραγματευτική δύναμη και οι τιμές τείνουν ευκολότερα προς τα πάνω.

Το επιχείρημα ότι η Άνδρος είχε πτώση επιβατών ενώ αυξήθηκαν τα δρομολόγια δεν αποδεικνύει ότι ο ανταγωνισμός είναι αρνητικός. Η επισκεψιμότητα ενός νησιού δεν εξαρτάται μόνο από την τιμή του εισιτηρίου. Εξαρτάται από το συνολικό τουριστικό προϊόν, τις υποδομές, τις τιμές διαμονής, την ποιότητα υπηρεσιών, την προβολή του προορισμού, τη γενικότερη οικονομική συγκυρία και τη σχέση αξίας-τιμής που αντιλαμβάνεται ο επισκέπτης. Άρα, η μείωση επιβατών δεν μπορεί να αποδοθεί απλοϊκά στον ανταγωνισμό των πλοίων.

Το πραγματικό ζήτημα δεν είναι αν πρέπει να υπάρχουν νέοι παίκτες. Βεβαίως και πρέπει να υπάρχουν. Το ζήτημα είναι να υπάρχει σοβαρή ρύθμιση: σωστή κατανομή ωρών, ασφαλής λειτουργία λιμανιών, αποφυγή ταυτόχρονων αφιξοαναχωρήσεων και πρόβλεψη για τη χειμερινή εξυπηρέτηση. Δηλαδή, δεν χρειαζόμαστε λιγότερο ανταγωνισμό· χρειαζόμαστε καλύτερη οργάνωση του ανταγωνισμού.

Για τον καταναλωτή, η είσοδος περισσότερων εταιρειών είναι θετική. Ρίχνει τις τιμές, δημιουργεί προσφορές, αυξάνει τις επιλογές και περιορίζει την άνεση των παλαιών παικτών να λειτουργούν χωρίς επαρκή πίεση. Αν υπάρχει πρόβλημα λιμενικής συμφόρησης ή χειμερινής συνέχειας, αυτό είναι πρόβλημα κρατικής ρύθμισης και υποδομών, όχι επιχείρημα υπέρ της περιορισμένης αγοράς.

Συνεπώς, η Άνδρος δεν έχει να φοβηθεί τον ανταγωνισμό. Έχει να φοβηθεί τη διαχρονική έλλειψη στρατηγικής, που είτε μεταθέτει τις ευθύνες στους ακτοπλοϊκούς παίκτες είτε αντιμετωπίζει την τουριστική ανάπτυξη αποσπασματικά, χωρίς συνολικό σχέδιο για υποδομές, λιμάνι, προβολή, τιμολογιακή ανταγωνιστικότητα και ποιότητα υπηρεσιών. Ο ανταγωνισμός, όταν λειτουργεί με κανόνες, δεν αποδυναμώνει έναν προορισμό· αντίθετα, πιέζει την αγορά να γίνει πιο αποδοτική και δίνει στον καταναλωτή περισσότερες επιλογές. Το πρόβλημα αρχίζει όταν η αγορά κινείται πιο γρήγορα από τον σχεδιασμό του τόπου.

Αυτά τα ταπεινά από εμένα …

ΣΥΝΥΠΟΓΡΑΦΟΥΜΕ ΚΑΙ ΠΡΟΣΘΕΤΟΥΜΕ ΜΕΡΙΚΑ ΕΡΩΤΗΜΑΤΑ ΩΣ ΕΝ ΑΝΔΡΩ

Τι ωραία που τα λέτε. Τα προσυπογράφουμε:

(α) ΛΕΤΕ: “Αν υπάρχει πρόβλημα λιμενικής συμφόρησης ή χειμερινής συνέχειας, αυτό είναι πρόβλημα κρατικής ρύθμισης και υποδομών, όχι επιχείρημα υπέρ της περιορισμένης αγοράς.¨ ΠΡΟΣΥΠΟΓΡΑΦΟΥΜΕ ΚΑΙ ΡΩΤΑΜΕ: Τι κάνει γι’ αυτό η αυτοδύναμη κυβέρνηση μας και ιδίως το αυτοδύναμο υπουργείο που ως γνωστόν διοικεί το κράτος;

 (β) ΛΕΤΕ: “Συνεπώς, η Άνδρος δεν έχει να φοβηθεί τον ανταγωνισμό. Έχει να φοβηθεί τη διαχρονική έλλειψη στρατηγικής, που είτε μεταθέτει τις ευθύνες στους ακτοπλοϊκούς παίκτες είτε αντιμετωπίζει την τουριστική ανάπτυξη αποσπασματικά, χωρίς συνολικό σχέδιο για υποδομές, λιμάνι, προβολή, τιμολογιακή ανταγωνιστικότητα και ποιότητα υπηρεσιών. Ο ανταγωνισμός, όταν λειτουργεί με κανόνες, δεν αποδυναμώνει έναν προορισμό· αντίθετα, πιέζει την αγορά να γίνει πιο αποδοτική και δίνει στον καταναλωτή περισσότερες επιλογές.” ΚΑΙ ΑΥΤΟ ΤΟ ΠΡΟΣΥΠΟΓΡΑΦΟΥΜΕ ΚΑΙ ΞΑΝΑΡΩΤΑΜΕ: ΠΟΙΟΣ ΘΕΤΕΙ ΤΟΥΣ ΚΑΝΟΝΕΣ; ΜΗΠΩΣ Η ΑΥΤΟΔΥΝΑΜΗ ΚΥΒΕΡΝΗΣΗ ΚΑΙ ΤΑ ΑΥΤΟΔΥΝΑΜΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΑ ΤΗΣ, ΑΑΛΑ ΚΑΙ  Ο ΑΥΤΟΔΥΝΑΜΟΣ ΔΗΜΟΣ; Αυτοί δεν πρέπει να μεριμνούν ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΚΑΝΟΝΕΣ, ΤΗΝ ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ, ΤΙΣ ΥΠΟΔΟΜΕΣ κλπ.

ΕΡΩΤΗΣΗ ΚΡΙΣΕΩΣ ΣΗΜΑΝΤΙΚΗ: Έχουμε και ζητείται να ξαναέχουμε ΑΥΤΟΔΥΝΑΜΕΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΙΣ για να μπορούν να διοικούν και να αποφασίζουν τις δύσκολες αποφάσεις. ΤΙ ΕΜΠΟΔΙΖΕΙ ΣΗΜΕΡΑ την ΑΥΤΟΔΥΝΑΜΗ κυβέρνηση και τα ΑΥΤΟΔΥΝΑΜΑ υπουργεία της να θέσουν ΚΑΝΟΝΕΣ, να ορίσουν ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΕΣ, να προχωρήσουν τις ΥΠΟΔΟΜΕΣ, να διασφαλίσει το λιμάνι της Ραφήνας που πλέον έχει πάψει να είναι λιμάνι κι έχει μετατραπεί με ΕΥΘΥΝΗ του υπουργείου Ναυτιλίας σε ΑΓΚΥΡΟΒΟΛΙΟ ΣΤΟ ΠΕΛΑΓΟΣ;; Μήπως η αδύναμη και πολύ-διασπασμένη αντιπολίτευση; Αυτή δεν έχει πάρει είδηση πως η Ραφήνα από ΛΙΜΑΝΙ έγινε ΑΓΚΥΡΟΒΟΛΙΟ; Άρα;…

ΚΑΤΑΛΗΞΗ: Τα λέτε πολύ ωραία και τα προσυπογράφουμε ΟΛΑ.

ΣΗΜΕΙΩΣΗ: Πάντως διακρίνουμε την εμφανή απουσία από τα καλοκαιρινά δρώμενα της Ραφήνας, της Άνδρου, της Τήνου κλπ του ΚΥΚΛΑΔΑΡΧΗ της κυβέρνησης! Που να είναι άραγε αυτός ο άνθρωπος, που της Θεοσκεπάστου έλεγε περί της “ΟΜΟΡΦΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ”; Έχει χαθεί μαζί με τον άλλο βολευτή Κυκλάδων, που ασχολείται εσχάτως μόνο με την ακτοπλοΐα της ΚΙΜΩΛΟΥ και της ΜΗΛΟΥ!!! Ενώ η ΡΑΦΗΝΑ βουλιάζει και από λιμάνι έγινε αγκυροβόλιο!!! Πως ΑΝ ΚΑΙ ΤΗΝΙΟΣ δεν έχει πάρει τίποτα είδηση; Απλώς ρωτάμε…