ΔΥΟ ΑΡΘΡΑ ΚΑΙ ΜΕΡΙΚΕΣ ΣΠΑΝΙΕΣ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ ΕΝΑΝΤΙΑ ΣΤΗΝ ΠΑΡΑΧΑΡΑΞΗ ΤΟΥ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟΥ ΑΠΟ ΟΨΙΜΟΥΣ “ΨΕΥΔΟ-ΝΕΟΔΗΜΟΚΡΑΤΕΣ”!…

Πρωτοσέλιδο της εφημερίδας Βραδυνή της 17ης Νοεμβρίου 1973, που γράφει για νεκρούς και τραυματίες. Υπενθυμίζεται πως η εφημερίδα Βραδυνή υπήρξε πρωτεργάτιδα κατά της χούντας των συνταγματαρχών και βασική έκφραση των απόψεων του αείμνηστου Πρωθυπουργού και Προέδρου της Δημοκρατίας Κωνσταντίνου Καραμανλή. Αυτά για την ιστορία και για όσους ανακάλυψαν την Δημοκρατία και τη Νέα Δημοκρατία οψίμως…
ΑΡΡΥΘΜΙΕΣ
ΤΟ ΒΗΜΑ 18.11.2026 – ΑΝΑΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ
«Στη Δημοκρατία ο καθένας μπορεί να έχει την άποψή του» μας είπε ο κυβερνητικός εκπρόσωπος. Πράγματι, έτσι είναι. Και κανένας δεν ζήτησε να διωχθεί ποινικά ο Υπουργός Υγείας για τις απόψεις του. Το θέμα δεν είναι αν ο «καθένας» μπορεί να λέει ό,τι του κατέβει, αλλά αν ένας υπουργός μπορεί να έχει άποψη εντελώς αντίθετη από την θέση της κυβέρνησης στην οποία μετέχει, και μάλιστα ακριβώς για την ίδια την Δημοκρατία, και να παραμένει υπουργός.
Στην ίδια την δήλωση με την οποία η κυβέρνηση κάλυψε απολύτως τον Υπουργό Υγείας για τις – πάγιες, άλλωστε – απόψεις του για τα γεγονότα του Πολυτεχνείου, εκφράστηκε και η θέση της κυβέρνησης και του πρωθυπουργού και το Πολυτεχνείο χαρακτηρίστηκε «σύμβολο της Δημοκρατίας». Πώς γίνεται, λοιπόν, να είναι ανεκτές, επειδή «Δημοκρατία έχουμε», οι δηλώσεις ενός υπουργού που συστηματικά αρνείται τη σημασία ενός «συμβόλου της Δημοκρατίας» και αυτά τα ίδια τα γεγονότα που το κατέστησαν σύμβολο;
Το να επικαλείται κάποιος την ελευθερία της έκφρασης για να δικαιολογήσει τις απόψεις ενός υπουργού δείχνει απλώς ότι δεν έχει αντιληφθεί ούτε τι σημαίνει ελευθερία έκφρασης, ούτε τι σημαίνει υπουργός. Εγώ για παράδειγμα δεν έχω καθόλου καλή άποψη, όπως ασφαλώς θα έχετε καταλάβει, ούτε για τον κ. Παύλο Μαρινάκη, ούτε για τον κ. Γεωργιάδη, ούτε για την κυβέρνηση συνολικά εδώ που τα λέμε, και την άποψή μου αυτήν την εκφράζω συχνά πυκνά. Και φυσικά έχω αυτό το δικαίωμα.

Άραγε τι θα έλεγε η κυβέρνηση αν αυτές τις απόψεις μου τις εξέφραζε και ένας υπουργός της; Δεν θα εκπαραθυρωνόταν σε δευτερόλεπτα; Δεν καταλαβαίνει την διαφορά; Ή δεν καταλαβαίνει ότι μια φιλοχουντική τοποθέτηση ενός υπουργού δημιουργεί πολιτικό ζήτημα για την ίδια; Ιδίως όταν ο υπουργός δεν είναι ένας μόνο. Για παράδειγμα, και ο κ. Πλεύρης, ομογάλακτος του Υπουργού Υγείας ως προερχόμενος από τον ακροδεξιό ΛΑ.Ο.Σ, έχει εκφράσει τις ίδιες απόψεις. Απόψεις που, ας μην κοροϊδευόμαστε, είναι φιλοχουντικές. Ξεπλένουν τα εγκλήματα που διαπράχθηκαν από το καθεστώς της επταετίας και για τα οποία και η Δικαιοσύνη, αλλά και το ίδιο το κόμμα της Νέας Δημοκρατίας, έχουν αποφανθεί αμετάκλητα.
Το να δικαιολογούνται αυτές οι απόψεις με το επιχείρημα της ελευθερίας της έκφρασης είναι γελοίο, όπως γελοίο είναι να προσπαθούν κάποιοι – και ο «ιστορικός» υπουργός Υγείας – να μας πείσουν ότι δεν υπήρξαν νεκροί στο Πολυτεχνείο επειδή δεν ήταν «μέσα» στο Πολυτεχνείο. Μ’ αυτήν την λογική, εξ ορισμού δεν υπήρξαν νεκροί και στην Έξοδο του Μεσολογγίου, αφού όλοι σκοτώθηκαν βγαίνοντας από το Μεσολόγγι. Το ζήτημα δεν είναι αν κάποιος έχει δικαίωμα να ξεπλένει την χούντα. Φυσικά και έχει. Το ζήτημα είναι αν μπορεί να παραμένει υπουργός. Και δεν είναι ζήτημα «ελευθερίας της έκφρασης», είναι ζήτημα στοιχειώδους σοβαρότητας και δημοκρατικών αντανακλαστικών.

Το γαλάζιο «άδειασμα» στον Άδωνι για το Πολυτεχνείο
Δεν θα μπορούσαν, παραμονές του Πολυτεχνείου, οι δηλώσεις του Άδωνι Γεωργιάδη να μην προκαλέσουν αίσθηση, με τις αντιδράσεις να συνεχίζονται και ανήμερα της 53ης επετείου, όταν κορυφαία στελέχη της Νέας Δημοκρατίας και της κυβέρνησης πήραν αποστάσεις, αφήνοντας ουσιαστικά έκθετο τον υπουργό Υγείας.
Να σας ενημερώσω πως το «καμπανάκι» των εσωκομματικών διαφοροποιήσεων χτύπησε από το βήμα της Βουλής, με τον κοινοβουλευτικό εκπρόσωπο της ΝΔ, Γιώργο Αμυρά, να χαρακτηρίζει «εντελώς ακατανόητο» να συζητείται αν υπήρξαν νεκροί, κάνοντας λόγο ευθέως για 26 δολοφονημένους από τη χούντα των συνταγματαρχών.
17 Νοέμβρη: Το μόνο που ζει από το Πολυτεχνείο είναι τα όνειρα της γενιάς μας…
Κατηγορία: ΘΕΜΑΤΑ Δημοσίευση: 17/11/2018 Σχόλιο: 1 Edit
Του Διαμαντή Μπασαντή

Ακόμα μια φορά κλείνει ο κύκλος γύρω από αυτή την επέτειο που φαντάζει πια τόσο παράξενη. Ακόμα μια φορά η 17η του Νοέμβρη κυκλώνει τη ζωή μας. Με παλιά συνθήματα. Με παρελθόντα αιτήματα. Κι εμείς ανάμεσα στην αδιαφορία και στις συμβάσεις, ανάμεσα στην νοσταλγία και στην προσμονή, βλέπουμε βουβοί τη ζωή μας να περνά φευγαλέα στην άκρη μιας οθόνης. Πόσο λίγο έχουν μελετηθεί τα γεγονότα εκείνης της εποχής. Ίσως τυχαία. Ίσως σκόπιμα. Κι όμως πάνε 5 δεκαετίες από τις μέρες που νομίζαμε πως όλα θα άλλαζαν…
Τον Φλεβάρη του ‘73 ήταν η Νομική, που συνεπήρε όσους βρεθήκαμε εκεί καλώντας για συμπαράσταση. Το Νοέμβρη του ‘73 ήταν το Πολυτεχνείο που συντάραξε όσους βρεθήκαμε στους δρόμους του. Ότι διασώθηκε στη συλλογική μνήμη από εκείνες τις ώρες μοιάζει σαν ένας απόηχος. Συνθήματα και εκκλήσεις από ένα μικρό πομπό, που άπλωσε πάνω από την σκοτεινή Αθήνα μαζί με πυροβολισμούς. Και τέλος ο εθνικός ύμνος στο μικρό τρανζίστορ που ακούγαμε στρυμωγμένοι στην Ομόνοια λίγο πριν βουβαθεί μέσα στη νύχτα. Ότι διασώθηκε από εκείνες τις στιγμές μοιάζει να είναι μόνο μερικές σκηνές, που ξαναπροβάλλονται εθιμοτυπικά κάθε χρόνο. Στη μια νέοι γράφουν συνθήματα σε λεωφορεία στην Πατησίων. Στην άλλη ένα άρμα γκρεμίζει την πύλη.
Τα υπόλοιπα είναι προσωπικές μνήμες. Το Πολυτεχνείο δεν ζει πια. Πάνε πια πολλά χρόνια από τότε που γράφαμε σε μια προκήρυξη μάς πως: «το μόνο που ζει από το Πολυτεχνείο είναι τα συντρίμμια της γενιάς μας»…
Όλα έσβησαν όταν καταλάγιασε εκείνη την αυθόρμητη νεανική έκρηξη. Που ξεκίνησε σαν απλή φοιτητική αναταραχή κι έφτασε ξαφνικά στα όρια της πολιτικής εξέγερσης. Αυτή η εξέγερση έσπασε για λίγο τη σιωπή και το φόβο. Από αυτό το λίγο διαμορφώθηκε η συλλογική μνήμη μιας γενιάς. Από αυτό το λίγο φτιάχτηκε και το άλλοθι μιας ένοχης εποχής όπου οι πολλοί σιώπησαν. Και οι άλλοι, οι “πατριώτες” που διοίκησαν, διέλυσαν τη χώρα και στο τέλος παρέδωσαν το 1/3 της Κύπρου στους Τούρκους.
Μια ανάμνηση ίσως καταγράφει το μέγεθος εκείνης της ενοχής. Πρωινό 20ης Ιουλίου 1974. Στην Κύπρο είχε επικρατήσει το πραξικόπημα της δικτατορίας. Στις 5 το πρωί άνοιξα το ραδιόφωνο να ακούσω ειδήσεις από το εξωτερικό. Πρώτη είδηση: «…από τις 4 σήμερα το πρωί τουρκικά στρατεύματα εισβάλουν στην Κύπρο»! Έμεινα άναυδος. Το μόνο που σκέφτηκα ήταν να πάρω κάποιους συντρόφους.
Ξαφνικά στις 5 και πέντε χτύπησε το τηλέφωνο στο σκοτεινό δωμάτιο. Ήταν ένας φίλος στρατιώτης στον Έβρο. Ανήσυχος ρώτησε: «Τι γίνεται; Τι μαθαίνεις; Εμείς εδώ είμαστε στο σκοτάδι». Πρόλαβα κι είπα: «Πόλεμος. Οι Τούρκοι μπήκαν στην Κύπρο». Μετά η γραμμή κόπηκε απότομα.

Μερικά χρόνια αργότερα τον είδα τυχαία στη Σταδίου. Ρώτησα για εκείνο το τηλεφώνημα. Μου είπε πως ειδοποίησε ταραγμένος τον συνταγματάρχη του στο Πέπλο Έβρου. Δεν τον πίστεψε! Πήραν τον ταξίαρχο κι εκείνος τα ‘χασε! Πήραν με αγωνία τηλέφωνο την Στρατιά και ο στρατηγός το επιβεβαίωσε!!!
Τον κοίταξα απορημένος. Δεν μπορούσα να φανταστώ πως είχαμε στρατό για να μπει στο Πολυτεχνείο και δεν είχαμε στρατό σε επαγρύπνηση στα σύνορα! Δεν μπορούσα να φανταστώ πως με αυτό τον απίθανο τρόπο ειδοποιήσαμε εκείνο το πρωινό του πολέμου την γραμμή της ελληνικής προκάλυψης στον Έβρο. Τόσο διαλυμένο ήταν το ελληνικό κράτος εκείνες τις μέρες…

Σήμερα είναι μια άλλη εποχή. Άλλες συνθήκες και καταστάσεις. Άλλοι κώδικες και επικοινωνίες. Όμως, υπάρχει κάτι που διαπερνά τις εποχές και παρά την απόσταση μοιάζει κοινό. Είναι η αδιαφορία και η απόσυρση. Είναι το βόλεμα και οι μονόδρομοι. Είναι η ανοχή και η ενοχή σιωπή. Όταν αυτά τα γνωρίσματα κυριαρχούν πάλι αρκεί, όπως και τότε, ένα ράγισμα για να καταρρεύσει αυτή η ψευδεπίγραφη καθημερινότητα. Ή, όπως, έλεγε κι εκείνο το παλιό παραμύθι, αρκεί ένα παιδί να φωνάξει πως «ο βασιλιάς είναι γυμνός»…

Οι νέοι εκείνης της εποχής μεγάλωσαν. Οι πορείες τους εξατομικεύτηκαν. Για κάποιους οι μέρες εκείνες αποτέλεσαν αφετηρία μιας σημαντικής διαδρομής. Για άλλους έμειναν παρακαταθήκη μιας προσωπικής εγρήγορσης στα κοινά. Για πολλούς έμεινε το κέρδος της συμμετοχής και της προσωπικής υπέρβασης. Για λίγους ήταν η κατάληξη της όποιας διαδρομής. Δεν ξεπέρασαν ποτέ τα γεγονότα που σημάδεψαν μια νεότητα που πέρασε ανεπιστρεπτί. Τέλος, για ορισμένους αποτέλεσαν το σκαλοπάτι για να αναρριχηθούν σε υψηλές δημόσιες θέσεις.
Αλλά μήπως κάπως έτσι δεν συμβαίνει στη ζωή; Ή, όπως έγραψε και ο Ελύτης στη “Μαρία Νεφέλη”: “κάθε καιρός κι ο Τρωικός του πόλεμος. Κάθε καιρός κι η Ουγγρική του εξέγερση, αλλά κι ο Στάλιν του. Κάθε καιρός κι Ιερά του εξέταση, αλλά κι ο Άγιος Φραγκίσκος του”.
ΣΗΜΕΙΩΣΗ: Οι φωτογραφίες από τους δρόμους είναι του Β.Καραμανώλη/ΑΡΧΕΙΟ Αντιδικτατορικής Νεολαίας, Μ.Νταλούκας. Η φωτογραφία του εξωφύλλου της Βραδινής είναι από το Λεύκωμα Ιστορίας για τα 165 χρόνια του Πολυτεχνείου σε επιμέλεια Γιώργου Τσαμασφύρου & Διαμαντή Μπασαντη, Αθήνα 1997.