ΟΧΥΡΟ: Μνήμες του Β' Παγκ. Πολ...
Ο ταγματάρχης του Τάγματος Εκαθάρισης Ναρκών Ξηράς δείχνει το αγκυλωτό σταυρό. Πιθανόν να τον σχεδίασαν παιδιά παίζοντας στις υπόγειες στοές του "οχυρού" (φωτ. Εν Άνδρω). Καθώς το καράβι μπαίνει στη Ραφήνα υπάρχει ένας μικρός λόφος αριστερά που σε μια άκρη του είναι χτισμένο το Γυμνάσιο της πόλης. Πίσω του υπάρχουν πολλά δέντρα. που φτάνουν μέχρι την κορύφη του, λίγες εκατοντάδες μέτρα παραπέρα. Ο λόφος λέγεται από τον Β' Παγκ. Πόλεμο μέχρι σήμερα "Οχυρό". Έτσι τον έμαθαν όλοι στη Ραφήνα, έτσι τον λένε οι νησιώτες που τον βλέπουν από το καράβι, έτσι τον λένε και οι ανδριώτες όσοι τον ξέρουν. Γιατί όμως ο χαμηλός αυτός λοφίσκος λέγεται  "οχυρό";
Η πλατεία του Αφανή Ναύτη και ...
Του Διαμαντή Μπασαντή Γκραβούρα Κάστρου του de Tournefort - 1717 (φωτ. Εν Άνδρω).   Μια φορά κι έναν καιρό, τότε που η Χώρα της Άνδρου λεγόταν Κάστρο η μικρή πόλη ήταν χτισμένη και οχυρωμένη στην μικρή χερσόνησο που καταλήγει σε ένα πρώτο νησάκι άδειο από κτίσμετα και σε ένα δεύτερο νησάκι που λεγόταν Μέσα Κάστρο. Στο ενδιάμεσο νησάκι ξεκίνησε το 1817 να χτίζεται η συνοικία της Ρίβας που σήμερα καταλήγει στην πλατεία σύμβολο της Άνδρου: την πλατεία του Αφανή Ναύτη. Η Χώρα/Κάστρο τέλειωνε εκεί που είναι σήμερα η οικία Ράλια και περιβαλλόταν από ένα τείχος για να προστατεύεται από την πειρατεία. Όλα αυτά μας τα αφηγείται η γκραβούρα του Γάλλου περιηγητή J.P. de Tournefort που απεικόνισε σε αυτή το 1717 το Κάστρο της Άνδρου και το Μέσα Κάστρο με τους δύο κόλπους του από μια θέση κάπου στο Υψηλού.
Τότε που το βαπόρι έκανε 19......
Του Δημήτρη Σταυρόπουλου   Δεκαετία 1950. Μεγάλη μέρα για το νησί φτάνει το καράβι μετά 19 ώρες από τον Πειραιά. ¨Όλοι κατεβαίνουν στην Πακούρα για να το υποδεχτούν. Πίσω διακρίνονται τα κατεστραμένα από τους Γερμανούς Εμπειρικαίικα της Πλακούρας.   Ξεφυλλίζοντας παλιά άλμπουμ με κιτρινισμένες φωτογραφίες, αποκαλύπτεται μπροστά σου μια άλλη Άνδρος. Η Άνδρος του χειμώνα (που έρχεται), με τις μεγάλες φουρτούνες, τους ανύπαρκτους μόλους και λιμενοβραχίονες, τα πελώρια κύματα να μπαίνουν μέσα στα σπίτια, την μοναξιά και την απομόνωση.
Ένα νυχτερινό πέρασμα από την ...
  Αναπαράσταση από ιταλική εφημερίδα της εποχής της φοβερής σύγκρουσης των δύο υπερωκεανίων στον Βόρειο Ατλαντικό  Η απήχηση που είχε το ρεπορτάζ με το κρουαζιερόπλοιο «Αστόρια», το οποίο πέρασε πολύ κοντά από τις ακτές της Άνδρου την νύχτα της Παρασκευής, με κατεύθυνση από την Σύρο στον Πειραιά, ήταν πολύ μεγάλη. Χιλιάδες αυτοί που το διάβασαν και εκατοντάδες που ζήτησαν πληροφορίες για το «τραγικό παρελθόν» του πορτογαλικού πλοίου, που πριν από 60 χρόνια ενεπλάκη σε πολύνεκρο ναυάγιο μετά από σύγκρουση με το υπερωκεάνιο  «Ανδρέα Ντόρια».
Ένα ιστορικό κρουαζιερόπλοιο μ...
   Μια πανέμορφη φωτογραφία του ιστορικού πλοίου στο λιμάνι της Ερμούπολης. Ευχαριστούμε τον Αντώνη Σολάρη από την Σύρο που μας την έστειλε....  Χτες τη νύχτα την ώρα που μια μεγάλη καταιγίδα χτυπούσε τη δυτική Άνδρο, από το Γαύριο μέχρι το Απροβάτου, και ο αέρας και η βροχή λυσομανούσαν, ένα σκαρί - μοναδικό σε όλο τον κόσμο - (και από τα πιο παλιά που ταξιδεύουν ακόμα), περνούσε πολύ κοντά από τις ακτές της Άνδρου. Δυστυχώς η νύχτα και η καταιγίδα δεν επέτρεψε σε κανέναν να θαυμάσει την απαράμιλλη ομορφιά του ή ακόμα και το κατάφωτο πέρασμα του. Ίσως μόνο κάποιοι ψηλά από την Παλαιόπολη και το Απροβάτου να είδαν μακριά τα φώτα στα καταστρώματα του. Αλλά κανείς δεν φαντάστηκε ότι επρόκειτο για ένα πλοίο-θρύλο με θαλασσινή ιστορία περίπου… 70 ετών και με τραγικό παρελθόν.
Μοναδικό ταξίδι στο χτες της Ά...
Του Δημήτρη  Σταυρόπουλου Γαύριο Η Άνδρος όπως δεν την γνωρίσαμε. Το νησί όπως κάποιοι ακόμα το θυμούνται. Στιγμές από το χθες. Γλυκές αναμνήσεις, άλλων χρόνων και άλλων εποχών. Τότε που όλα ήταν διαφορετικά και οι άνθρωποι το ίδιο. Ασπρόμαυρα ενσταντανέ, ξεθωριασμένα από τον χρόνο, κρατάνε ωστόσο ζωντανές τις μνήμες της καθημερινής ζωής μιας άλλης εποχής ,που πέρασε και πάει…
Εικόνες από την κατοχή στην Άν...
Του Δημήτρη  Σταυρόπουλου Τα λεωφορεία του ΚΤΕΛ το 1940 Σκαλίζοντας πρόσφατα-για άσχετο λόγο- κάποια αρχεία, έπεσα πάνω σ ένα «θησαυρό» πληροφοριών που αφορούν την Άνδρο. Το υλικό μπορεί να μην έχει ιδιαίτερη ιστορική αξία, αλλά είναι εντυπωσιακό από συναισθηματικής και κοινωνικής πλευράς, γιατί φωτίζει και σκιαγραφεί, μια σκληρή και σκοτεινή εποχή: την περίοδο της Κατοχής. Οι περισσότεροι που έζησαν εκείνα τα «πέτρινα χρόνια» στο νησί ,έχουν φύγει πια. Οι μνήμες έχουν ξεθωριάσει και όλοι εμείς, γνωρίζουμε ελάχιστα,  από κάποιες περιγραφές και διηγήσεις από στόμα σε στόμα.
Ανδριώτες καπεταναίοι στη γραμ...
Του Διαμαντή Μπασαντή Δίπλα-δίπλα στη Ραφήνα: αριστερά το "Andros" που έχει πλοίαρχο τον καπετάν-Γιώργο Κολίτσα και δεξιά το "SuperFerry II" που θα έχει πλοίαρχο τον καπετάν-Θανάση Χαλά. Μιλούσα με τον ανδριώτη Δημήτρη Τ. για το νέο καπετάνιο της γραμμής μας, τον Θανάση Χαλά και γυρνά και μου λέει: "σήμερα έχουμε δύο ανδριώτες πλοιάρχους στη γραμμή μας. Και οι δύο νέοι. Έχεις αναλογιστεί πόσα χρόνια πέρασαν από τον καπετάν-Γιώργη Σαμιωτάκη, που ήταν ο τελευταίος ανδριώτης πλοίαρχος μέχρι να αναλάβει πάλι ένας ανδριώτης;" Έκανα τον λογαριασμό και βρήκα πως πέρασαν 14 ολόκληρα χρόνια από το 1998 που συνατξιοδοτήθηκε από το "Μπάρι Εξπρές" ο Γιώργης Σαμιωτάκης μέχρι το 2012 όταν ο 32χρόνος τότε Γιώργος Κολίτσας ανέλαβε την πλοιαρχία στο "Αικατερίνη"! Στη συνέχεια ο ίδιος 35χρόνος το 2015 ανέλαβε το "Andros". Και να που σήμερα φτάσαμε να έχουμε και δεύτερο ανδριώτη πλοίαρχο τον 33χρόνο Θανάση Χαλά, που αναλαμβάνει σε λίγο το "SuperFerry II.  Οι δύο νεαροί πλοίαρχοι συνεχίζουν μετά από πολύ καιρο τη ναυτική παράδοση της Άνδρου στην ακτοπλοΐα. Ο καπετάν-Γιώργης Σαμιωτάκης στη Χώρα, χειμώνας 2016. Ο καπετάν-Γιώργης έγραψε ιστορία στη γραμμή μας με το πλοίο "Μπάρι Εξπρές" του Βεντούρη. Συνταξιοδοτήθηκε το 1998 (φωτο: Εν Άνδρω) Τρεις ανδριώτες καπεταναίοι στη γραμμή μας. Καθένας με την διαδρομή του. Ο καπετάν-Γιώργης Σαμιωτάκης από την Χώρα έγραψε ιστορία στην ακτοπλοϊα, αλλά και στην γραμμή μας. Ακόμα θυμάμαι την φοβερή αφήγηση του καπετάν-Γιώργη από μια περιπετειώδη επιστροφή με το "Μπάρι Εξπρές" από Άνδρο για Ραφήνα το 1997. Ήταν ένα χρόνο πριν συνταξιοδοτηθεί και το περιστατικό ήταν στον Κάβο Ντόρο. Το "Μπάρι Εξπρές" σε φορτούνα... Όπως μου είπε: "Ερχόμουν από Μύκονο. Είχε πατημένο εννιάρι. Στο Γαύριο μου έδωσαν καιρό για Κάβο Ντόρο εννιά μποφώρ. Υπέγραψα και φύγαμε. Όταν μπήκαμε στον Κάβο Ντόρο ήταν 11αρι! Το κύμα βουνό. Πήρα το λιμεναρχείο και τους το είπα. Και μετά συνέχισα ανεβαίνοντας προς τα πάνω την Ευβοια. Από ένα σημείο και μετά όμως το βαπόρι δεν γύριζε.  Ο καιρός μου είχε σπάσει και μια σκάλα. Μιλάμε για χοντρή θάλασσα. Η πλώρη να πέφτει και να μην βγαίνει από το κύμα. Και να μην γυρίζει το βαπόρι στα πρύμνα. Κόντευα τα βράχια. Κάπου εκεί το γύρισα, αλλά  αναγκάστηκα να περάσω ανάμεσα Εύβοια και το Μαντέλο. Είναι το νησάκι που είναι ο φάρος. Εκεί τα νερά είναι ρηχά, αλλά εγώ τα ήξερα από τα καΐκια. Μετά όλα πήγαν καλά μέχρι τη Ραφήνα. Εκεί πάλι μας ζόρισε να δέσουμε». \ Ο καπετάν-Γιώργος Κολίτσας, από το Απροβάτου, μιλά στον κόσμο που στο Γαύριο υποδέχτηκε και ανέβηκε στο "Andros" στο πρώτο δοκιμαστικό ταξίδι του στη γραμμή μας το καλοκαίρι του 2015 (φωτο: Εν Άνδρω). Ο καπετάν-Γιώργος Κολίτσας από το Απροβάτου, ήταν αυτός που ξανάπιασε το νήμα των ανδριωτών καπεταναίων της γραμμής μας το 2012 με το "Αικατερίνη". Και συνεχίζει σήμερα με το "Andros" του Παναγιωτάκη. Η μέχρι σήμερα παρουσία είναι θετική. Έχει κερδίσει την εμπιστοσύνη όσων ταξίδεψαν μαζί του. Και την φιλία όσων των γνώρισαν. Τον πρωτοσυνάντησα στην γέφυρα του "Αικατερίνη". Και τον ξανασυναντήσαμε στη γέφυρα του "Andros". Την δικιά του ιστορία θα την γράψει σε βάθος χρόνου. Και κάποια στιγμή θα έρθει η ώρα να αφηγηθεί κι αυτός τις δικές του ιστορίες από την γραμμή μας. Ο καπετάν-Θανάσης Χαλάς σε μανούβρα στο Γαύριο. Τον Ιούνιο θα σκατζάρει τον καπετάν-Τάσα Τρέσσο στο SuperFerry II (φωτο: Εν Άνδρω). Στον 33χρόνο καπετάν-Θανάση Χαλά έλαχε ο κλήρος να αναλάβει το κλασικό, μετά απο δεκαετίες στη γραμμή μας, SuperFerry II. Μετά τον καπετάν-Κώστα Τζώρτζη, που άφησε εποχή με το SuperFerry II και τον καπετάν-Τάσο Τρέσσο, που έγραψε τη δική του ιστορία στη γραμμή και στο συγκεκριμένο πλοίο ο καπετάν-Θανάσης, από την Κατάκοιλο, είναι αυτός που θα συνεχίσει το νήμα των ανδριωτών καπεταναίων στην γραμμή μας. Η εμπιστοσύνη που του δείχνουν οι αδελφοί Στεφάνου και οι συνάδελφοι του, καθώς και ο έμπειρος καπετάν-Τάσος είναι θετικά στοιχεία για να ξεκινήσει την πλοιαρχία του.       που φιλοδίξησε πολλά  
Η Θεοσκέπαστη εν Άνδρω: από το...
Του Διαμαντή Μπασαντή   Ακάθιστος ύμνος στη Θεοσκέπαστη. Χώρα - 2016. Δύο εκκλησιές, δύο ιστορίες, μια λειτουργία, σ’ ένα νησί. Η Θεοσκέπαστη στη Χώρα, η Θεοσκέπαστη στο Κόρθι. Ο Ακάθιστος Ύμνος στην Άνδρο. Μια άλλη αίσθηση αυτή η ιστορική λειτουργία στις δύο γωνιές του νησιού. Στη Χώρα επισημότητα. Στο Κόρθι απλότητα. Και στις δύο το «τη Υπερμάχω»: ένας απόηχος ιστορίας. Μια στιγμή πίστης. Εκεί που ο απόηχος και η στιγμή μπλέκουν: ανάμεσα στην ιστορία και στην πίστη. Εκεί που η άνοιξη μπλέκει: ανάμεσα στην ανάσα της φύσης και στην δοξολογία της ζωής.  Πως να δοξάσει κανείς τη ζωή καλύτερα; Που μπορεί να ανασάνει η ψυχή ωραιότερα;